Open standaarden
Open standaarden zijn sets van afspraken over de manier waarop ICT-systemen met elkaar kunnen communiceren. Vergelijkbaar met talen (Nederlands, Engels, Chinees). Een standaard is een verzameling afspraken die ervoor zorgt dat netwerkapparatuur, applicaties en andere onderdelen van het ICT-landschap gegevens kunnen uitwisselen en deze gegevens verder kunnen verwerken. Wat een standaard open maakt is het ontbreken van restricties aan het gebruik van die standaard. Bedrijven proberen standaarden gesloten te houden om op die manier klanten aan hun te binden. Binnen Microsoft is dit zelfs een officiële richtlijn bekend onder de naam "Halloween Documents".
Wat zijn open standaarden?
Standaarden zijn afspraken over de vorm van de uitwisseling van gegevens. Een andere term voor standaard is ‘norm’ (NEN). Normen en standaarden (ISO) zijn dikwijls wettelijk voorgeschreven. Denk maar aan arbonormen en normen over voedselveiligheid. Naast standaarden en normen bestaan er ook aanbevelingen of ‘recommendations’ en RFC’s (Request for Comments).
Standaarden kunnen betrekking hebben op drie niveaus:
-
Organisatorisch: afspraken over regelgeving, bedrijfsprocessen en uitvraagmomenten;
-
Semantisch: afspraken over de betekenis van de gegevens;
-
Technisch: afspraken over transport en logistiek van de uitwisseling.
Standaarden kunnen gesloten of open zijn.
Wat maakt een standaard open?
Een open standaard kenmerkt zich door het ontbreken van restricties aan het gebruik ervan door ICT-gebruikers en -aanbieders. Open standaarden staan tegenover gesloten standaarden die wel (potentiële) barrières kennen.
Een standaard is volledig open als:
-
De standaard is goedgekeurd en wordt gehandhaafd door een non-profit organisatie en de lopende ontwikkeling gebeurt op basis van een open besluitvormingsprocedure die toegankelijk is voor alle belanghebbende partijen;
-
De standaard is gepubliceerd en over het specificatiedocument van de standaard kan vrijelijk worden beschikt of het is te verkrijgen tegen een nominale bijdrage. Het moet voor iedereen mogelijk zijn om het te kopiëren, beschikbaar te stellen en te gebruiken om niet of tegen een nominale prijs;
-
Het intellectuele eigendom – met betrekking tot mogelijk aanwezige patenten – van de standaard is onherroepelijk ter beschikking gesteld op een ‘royalty-free’ basis;
-
Er zijn geen beperkingen omtrent het hergebruik van de standaard.
Op basis van bovenstaande definities kunnen we concluderen dat een wijdverbreide norm zoals MP3 geen open standaard is. De compressie- en decompressiealgoritmen van MP3 zijn gepatenteerd door de eigenaar, de Fraunhofer-Gesellschaft en dus niet vrij beschikbaar voor commerciële producten of commercieel gebruik van de technologie. Persoonlijk gebruik van MP3-software is toegestaan. Opensource-encoders en -decoders worden gedoogd.
Waarom zijn open standaarden belangrijk?
Open standaarden hebben twee belangrijke eigenschappen:
-
Open standaarden dragen bij aan interoperabiliteit. Bedrijfsprocessen en hun ondersteunende ICT-systemen zijn interoperabel als ze digitaal data en kennis kunnen uitwisselen. Dat kan alleen als er afspraken zijn gemaakt over de vorm van de gegevensuitwisseling. Wat er gebeurt bij gebruik van gesloten systemen kun je lezen in "The digital dark age".
-
Open standaarden verminderen de afhankelijkheid van softwareleveranciers. De keuze voor een bepaald product mag de keuze voor een ander product niet beïnvloeden. Als software gebruik maakt van open standaarden, wordt het mogelijk om verschillende leveranciers te betrekken bij de ontwikkeling en implementatie van ICT-systemen die op elkaar aansluiten. Het voorkomt de "Vendor lock-in".
Daarnaast zorgen open standaarden ervoor dat prijzen van programmatuur en apparatuur tegen meer marktconforme prijzen verkrijgbaar zijn. De ontwikkeling van Ethernet LAN’s, Internet, Wi-Fi en mobiele telefonie zijn aansprekende voorbeelden.
Een Interessante website over standaarden en archivering is DEN, Digitaal Erfgoed Nederland. Hier zijn aanbevelingen en uitleg te vinden over een groot aantal standaarden en bedrijfseigen oplossingen.
Over Kouwepolder ICT
Kouwepolder ICT adviseert bedrijven en instellingen over het toepassen van bedrijfsautomatisering binnen hun organisatie. Wilt u meer informatie over Kouwepolder ICT of bedrijfsautomatisering, neem dan contact op via e-mail:info@kouwepolder.nl of telefonisch : +31(0)6 4602 4353
